Η Ἱερὰ Θεολογικὴ Σχολὴ τῆς Χάλκης πριν κλειστεί από τις τούρκικες αρχές το 1971 ήταν η κύρια θεολογική
σχολή του Οικουμενικού Πατριαρχείου της Κωνσταντινούπολης. Η σχολή βρισκόταν στη Χάλκη, ένα από τα
Πριγκηπονήσια.

Η σχολή στεγαζόταν στη Μονή της Αγίας Τριάδας, η οποία ιδρύθηκε από τον Πατριάρχη Φώτιο Α΄ της
Κωνσταντινούπολης (858-861 και 878-886). Το 1844, ο Πατριάρχης Γερμανός Δ΄ δημιούργησε στις
εγκαταστάσεις της μονής θεολογική σχολή, η οποία εγκαινιάστηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 1844. Όλα τα
κτήρια εκτός από ένα παρεκκλήσι καταστράφηκαν σε έναν σεισμό τον Ιούνιο του 1894, αλλά
επισκευάστηκαν από τον αρχιτέκτονα Περικλή Φωτιάδη και η σχολή εγκαινιάστηκε πάλι τον Οκτώβριο του
1896. Σημαντική ανακαίνιση έγινε στη δεκαετία του '50.

Πολλοί Ορθόδοξοι θεολόγοι, ιερείς, επίσκοποι και πατριάρχες φοίτησαν στη Χάλκη, συμπεριλαμβανομένου
και του Πατριάρχη Βαρθολομαίου. Οι φοιτητές στη Χάλκη περιλάμβαναν όχι μόνο γηγενείς Έλληνες, αλλά
και Ορθόδοξους Χριστιανούς από όλο τον κόσμο, προσδίδοντας στη σχολή έναν διεθνή χαρακτήρα.
Επίσης, πολλοί πατριάρχες, επίσκοποι και πρώην δάσκαλοι έχουν ταφεί σε ειδική περιοχή του κήπου.

Οι θεολογικές εγκαταστάσεις περιλαμβάνουν το Παρεκκλήσι της Αγίας Τριάδας, κοιτώνες, αναρρωτήριο,
γραφεία, και την σχολική βιβλιοθήκη η οποία κατέχει σημαντική ιστορική συλλογή βιβλίων, περιοδικών, και
χειρογράφων.

Το 1971 η σχολή έκλεισε εξαιτίας ενός τουρκικού νόμου που απαγόρευε τη λειτουργία ιδιωτικών
πανεπιστημίων. Το 1998 η επιτροπή ιδιοκτητών της σχολής διατάχθηκε να διαλυθεί, αλλά διεθνής κριτική
έπεισε την Άγκυρα να ακυρώσει τη διαταγή.

Η Χάλκη έχει λάβει διεθνή προσοχή τα τελευταία χρόνια. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Μπιλ Κλίντον επισκέφτηκε
την Χάλκη στην επίσκεψή του στην Τουρκία το 1999 και ζήτησε από τον Τούρκο Πρόεδρο Σουλεϊμάν
Ντεμιρέλ να επιτρέψει την επαναλειτουργία της σχολής. Τον Οκτώβριο του 1998, το Κογκρέσο των ΗΠΑ
υποστήριξε την επαναλειτουργία της Χάλκης. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει αναφέρει επίσης το ζήτημα στις
διαπραγματεύσεις για την τουρκική προσχώρηση στην ΕΕ. Το Πατριαρχείο της Κωνσταντινούπολης ελπίζει
ότι οι υποσχέσεις από την τουρκική κυβέρνηση ότι θα επιτραπεί η επαναλειτουργία της Χάλκης θα
τηρηθούν.
Την άμεση επαναλειτουργία της Θεολογικής Σχολής της Χάλκης, την επιστροφή περιουσιών που έχει
κατασχεθεί και την εφαρμογή των σχετικών αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων
Δικαιωμάτων συστήνει στην Τουρκία η Επιτροπή του ΟΗΕ για την Εξάλειψη των Φυλετικών Διακρίσεων
(CERD) σε έκθεσή της για την Άγκυρα, η οποία δόθηκε σήμερα στη δημοσιότητα.
Η Επιτροπή, μεταξύ άλλων, διαπιστώνει έλλειψη στατιστικών στοιχείων για την εθνική σύσταση του
πληθυσμού και συστήνει την παροχή αυτών καθώς και πληροφοριών για τη χρήση μητρικών γλωσσών,
γλωσσών ευρέως ομιλούμενων ή άλλων δεικτώνεθνικής διαφοροποίησης.
Καλεί την Τουρκία να τροποποιήσει τη νομοθεσία της προκειμένου να επιτραπεί η διδασκαλία γλωσσών, οι
οποίες παραδοσιακά χρησιμοποιούνται στην Τουρκία, στο δημόσιο εκπαιδευτικό σύστημα, και να
πραγματοποιήσει τα απαραίτητα βήματα για την πρόληψη και την αντιμετώπιση επιθέσεων και απειλών
κατά Ρομά, Κούρδων και άλλων μη μουσουλμανικών μειονοτήτων.


Θεολογική Σχολή Χάλκη
Διεύθυνση Τουρκίας

Η Θεολογική Σχολή της Χάλκης ιδρύθηκε το 1844. Από τότε η Σχολή εκπαίδευε νέους κληρικούς,
καλύπτοντας τις ανάγκες θρησκευτικής λειτουργίας και πνευματικής διακονίας του Οικουμενικού Θρόνου και
των απανταχού Ορθοδόξων.

Μέχρι το 1971, η Σχολή υπαγόταν απ’ ευθείας στο Υπουργείο Εθνικής Παιδείας της Τουρκίας και το
καθεστώς της διείπετο από τον «Κανονισμό λειτουργίας της Θεολογικής Σχολής Χάλκης». Αυτός εγκρίθηκε
στις 25 Σεπτεμβρίου 1951 με απόφαση του Ανωτάτου Εκπαιδευτικού Συμβουλίου του Υπουργείου Εθνικής
Παιδείας της Τουρκίας, ενεκρίθη και επεκυρώθη από την Ιερά Σύνοδο στις 5 Οκτωβρίου 1951 και ετέθη σε
εφαρμογή στις 3 Οκτωβρίου 1953. Καίτοι η Σχολή παρείχε λυκειακή και επαγγελματική εκπαίδευση, οι
τουρκικές αρχές διέκοψαν την λειτουργία της το 1971, με πρόσχημα την απαγόρευση της ιδιωτικής
ανώτατης εκπαίδευσης. Αλλά ο ίδιος ο εγκεκριμένος από τις αρχές Κανονισμός λειτουργίας της, την
χαρακτηρίζει επαγγελματική σχολή, η οποία παρέχει εκπαίδευση τουλάχιστον ενός έτους μετά το λύκειο.

Το ζήτημα της επαναλειτουργίας της Σχολής 1971-2007

Αίτημα του Πατριαρχείου είναι η επαναλειτουργία της Σχολής υπό το, προ του 1971, καθεστώς. Το αίτημα
αυτό έχει διατυπωθεί επισήμως και κατ’ επανάληψιν. Το Πατριαρχείο επιθυμεί τη φοίτηση σε αυτή όλων των
ορθοδόξων, ανεξαρτήτως ιθαγενείας. Και τούτο, όχι μόνο για ιστορικούς λόγους, αλλά και διότι επιθυμεί να
στελεχώσει τον κλήρο του με αποφοίτους της Σχολής αυτής. Επίσης, επιθυμεί να διδάσκουν σε αυτή και
αλλοδαποί καθηγητές, όπως συνέβαινε και παλαιότερα. Με τον τρόπο αυτό, η Σχολή θα διατηρήσει την
αυτονομία της και θα αποφευχθεί η δημιουργία προβλημάτων εκκοσμίκευσης, η οποία είναι αντίθετη στην
αληθή φύση της Σχολής ως Θρησκευτικού Σεμιναρίου προπαρασκευής για το στάδιο της ιεροσύνης.

Η επαναλειτουργία της Σχολής αποτελεί κατ’ ουσίαν υποχρέωση της Τουρκίας έναντι των πολιτών της, τα
θρησκευτικά δικαιώματα των οποίων σαφώς παραβιάζονται από την επί τρεις και πλέον δεκαετίες
υποχρεωτική διακοπή της λειτουργίας της. Συγκεκριμένα, προσβάλλεται ευθέως το δικαίωμα μίας
Εκκλησίας να εκπαιδεύει τους κληρικούς της, κατά παράβασιν της Συνθήκης της Λωζάννης, της
Ευρωπαϊκής Συμβάσεως Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και άλλων διεθνών κειμένων, που αναφέρονται στα
ανθρώπινα και μειονοτικά δικαιώματα και δεσμεύουν την Τουρκία. Το θέμα συνιστά σημαντικό σημείο στο
κεφάλαιο των μεταρρυθμίσεων, οι οποίες πρέπει να επέλθουν για την βελτίωση της καταστάσεως των
ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη Τουρκία, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής προοπτικής της, και καταγράφεται σε
όλα τα κείμενα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (π.χ. βλ. ετήσιες Εκθέσεις Προόδου). Αναμένεται δε να
συνεχίσει να απασχολεί την Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο των ενταξιακών διαπραγματεύσεων.
κεντρική / Σχολή Χάλκης / Καμπάνια ανοίγματος
Το ενδεχόμενο
ανοίγματος γενικά

Τα τελευταία χρόνια στη Τουρκία
δημιουργείται ένα κίνημα
φιλελευθεροποίησης των ιδεών με
όχημα την αρχική ανάληψη της
εξουσίας από το κόμμα του Ταγίπ
Ερντογάν. Το ζήτημα της ελεύθερης
θρησκευτικής άποψης/λατρείας από
τις μη μουσουλμανικές
κοινότητες/μειονότητες καθώς και το
ιστορικό και η σημασία της θεολογικής
Σχολής έχουν αναδείξει το θέμα σαν
στόχο για την περαιτέρω ανάδειξη του
ευρωπαϊκού χαρακτήρα της χώρας.

Λόγιοι, πανεπιστημιακοί αλλά
και μετριοπαθείς
ιστορικοί/πολιτικοί
συμφωνούν πως η εκτεταμένη
χρήση του θέματος για το
άνοιγμα της θεολογικής
Σχολής δεν θα αποβεί
απαραίτητα θετικά για τα
μακροπολιτικά συμφέροντα
της χώρας.
| More
reklam
reklam